Mocht Maurice De Wilde nog leven, hij zou Petra De Sutter gevraagd hebben: “Waar was u op vrijdag 19 september 2025?” terwijl hij de Ugent rector indringend in de ogen zou kijken. Mocht Maurice De Wilde nog leven, Petra De Sutter zou hem waarschijnlijk niets vragen maar aan een AI-app de vraag voorleggen: “Waar was Maurice De Wilde op 19 september 2025?” De app zou dan antwoorden: In de Sorbonne universiteit in Parijs. Waarop De Sutter zou begonnen zijn met haar openingsspeech te schrijven voor het nieuwe academisch jaar. Een quote staat altijd goed.
Voor de jongere lezers onder ons, niet iedereen is gelukkig zo oud als Robespierre, Maurice De Wilde werd de pitbull genoemd van de toenmalige openbare omroep BRT. Hij kenmerkte zich in de jaren ‘60 en ‘70 door zijn harde en aanhoudende interview stijl vooral wanneer het om de collaboratie in de Tweede Wereldoorlog ging, tot grote ergernis van vooral de directie van de omroep. Maurice was niet objectief, zo gooide hij in 1973 uit medelijden enkele sigaretten naar de politieke gevangenen van de Chileense dictator Augusto Pinochet die waren opgesloten in het stadion waar hij als journalist was binnen geraakt, maar hij was wel correct. Hij miste geen enkele datum. Mocht Maurice De Wilde nog leven, hij zou wellicht geen enkele AI machine gebruiken om quotes op te halen van welke nazi-topman dan ook. Hij zou de quotes opzoeken in boeken die dateren van voor de digitale trukendoos. Zoals het een echte wetenschapper betaamt.
Intellectuele luiheid, zo wordt de fout genoemd die Petra De Sutter maakte door in haar openingsspeech van het academische jaar drie quotes te gebruiken die helemaal niet bestaan maar verzonnen zijn door AI machines. In deze zou de vraag van Maurice De Wilde nog niet zo onterecht zijn. Wat deed Petra De Sutter de uren vooraleer ze haar speech uitsprak? Koffie drinken, op HLN.be scrollen? In elk geval niet de quotes controleren die ze enkele uren later publiek zou uitspreken. Mocht het een student overkomen, hij of zij zou wellicht zonder veel pardon de laan zijn uitgestuurd. Het universitaire milieu kan onnoemelijk hard en verraderlijk zijn. Geen grotere ego’s dan de breinen van professoren en assistenten. Een mes in de rug is dan ook nooit ver weg in de kamers van professoren. De kans is klein dat de overigens zeer goede journalisten van Apache via empirisch onderzoek zelf op het spoor zijn gekomen van de drie mislukte quotes van De Sutter. De kans is groter dat ze die terugvonden in een al dan niet anonieme mail op hun redactie. Maar op zich speelt dat in deze geen rol.
Op het einde van haar speech haalde De Sutter ook nog een fragment aan uit Wijsheid, het recente essay van de populaire psycholoog Paul Verhaeghe: “Kennis beschrijft en beheerst de werkelijkheid; wijsheid zoekt naar antwoorden op existentiële vragen – en is verbonden met cultuur en ethiek.” Neen dus, geen echte quote. Maar wel een harde AI waarheid: Kennis beschrijft en beheerst de werkelijkheid. Alleen is het geen echte werkelijkheid maar een digitaal verzinsel. Waar had Petra De Sutter moeten zijn op 19 september 2025? Dat kon op alle plaatsen zijn maar alleen niet in de Ugent.
